اگر در کلانشهرهایی مثل تهران یا مشهد سوار مترو شده باشید، به سرعت می توانید سادگی و عملیات محوری این سیستم های حمل و نقل عمومی را متوجه شوید. قبلا نیز در مقالاتی مورد مترو تهران و مترو مشهد ویژگی های مترو این دو کلانشهر را توضیح داده ایم. با وجود اینکه عملکرد در این خطوط حرف اول را می زند، اما در سطح جهان ایستگاه هایی هم وجود دارند که علاوه بر کارآمدی به زیبایی و جذابیت ظاهری هم توجه می کنند و در نتیجه با محیط های تماشایی که استادانه ساخته شده اند روبرو می شوید. با مجله چیکا همراه باشید تا شما را با مدعیان عنوان زیباترین ایستگاه مترو جهان آشنا کنیم.
ایستگاه مترو چیست و چرا طراحی آن اهمیت دارد؟
خطوط مترو نیازمند محل هایی هستند که مسافران بتوانند از طریق آنها سوار قطار شده یا از آن پیاده شوند. در خطوط قطار عادی که روی زمین هستند، این محل ها می توانند تنها شامل یک سکو باشند که هم ارتفاع ورودی های قطار باشند، همان طور که در بسیاری از ایستگاه های بین شهری می توانید مشاهده کنید. اما در متروها که زیر زمین حرکت می کنند، این محل های سوار و پیاده شدن نیاز دارند که شامل امکانات و تجهیزات متفاوتی باشند و بنابراین یک مجموعه فنی باید در این محل شکل بگیرد. این مجموعه فنی را ایستگاه می نامیم.
ایستگاه های مترو باید دارای فضا و مسیرهای ورود و خروج، باجه های فروش بلیط و امکاناتی برای کارکنان آنها باشند. این کارکنان برای موقعیت های بروز خرابی، پیش آمدن مشکلات ایمنی، رخ دادن سوانح یا حتی صرفاً برای تمیز و قابل استفاده نگه داشتن ایستگاه باید امکانات کافی در اختیار داشته باشند. به همین دلیل است که ساختار اداری و فنی هم در محل ایستگاه ها لازم می شود.
اما بسته به شرایط محلی، ممکن است ایستگاه های مترو یک قدم فراتر بروند. در این صورت، با ایستگاه هایی روبرو می شوید که بازارچه دارند، در آنها غرفه های خرید و فروش اجناس و خوراکی های ساده راه اندازی شده است یا در برخی مواقع حتی میزبان نمایشگاه ها و رویدادهای فرهنگی و هنری هستند. اگر شهرداری محل خط مترو به اندازه کافی به زیبایی آن اهمیت بدهد، این جذابیت ها ممکن است با معماری های تماشایی و منحصر به فرد هم همراه شود.
اینجاست که ایستگاه مترو هنری شکل می گیرد، فضاهایی که علاوه بر اینکه خدمت رسانی به مسافران را در نظر دارند، به مرور زمان خود را به عنوان جاذبه های توریستی هم معرفی می کنند. در ادامه تلاش می کنیم برخی از گزینه هایی که این مسیر را طی کرده و امروزه هر کدام مدعی عنوان زیباترین ایستگاه مترو جهان هستند، به شما معرفی کنیم.
آشنایی با معروف‌ترین و زیباترین ایستگاه های مترو جهان
همان طور که گفتیم، زیباترین ایستگاه مترو جهان عنوانی است که به شکل های مختلف می تواند به یک ایستگاه مترو هنری اطلاق شود. بعضی از این ایستگاه ها از ابتدا با معماری های چشمگیر و تماشایی طراحی شده اند، در حالی که برخی دیگر به مرور زمان بازسازی و بازطراحی شده و به شکل کنونی خود درآمده اند. با این حال شکی در این نیست که بسته به اینکه به چه سبک معماری و دکوراسیونی علاقه داشته باشید، حتما می توانید حداقل یک گزینه محبوب در این لیست برای خودتان پیدا کنید.
جدول زیر انتخاب های ما را به صورت خلاصه نشان می دهد.
| نام ایستگاه | کشور |
| ایستگاه تولدو | ایتالیا |
| ایستگاه کومسومولسکایا | روسیه |
| ایستگاه مرکزی استکهلم | سوئد |
| ایستگاه آلیشر ناوی | ازبکستان |
| ایستگاه بلوار فارموسا | تایوان |
1. ایستگاه مترو تولِدو – ایتالیا
ایستگاه مترو تولدو در سطح بین الملل جوایز متعددی را برای معماری خود دریافت کرده است و بدون شک می توان آن را در زمره زیباترین ایستگاه مترو جهان قرار داد. این محل که در سال 2012 به عنوان بخشی از خط متروی شهر ناپل آغاز به کار کرده است، توسط معمار اسپانیایی اسکار توسکتز طراحی شده است.
مهمترین ویژگی ایستگاه تولدو سه خروجی آن هستند که با تزئینات و ریزه کاری های فراوان با مضمون آب، نور و ستارگان تزئین شده اند. در قسمت سقف این خروجی ها می توانید موزائیک های ریز به رنگ های آبی و سفید را ببینید که با نورپردازی زرد و بنفش همراه شده اند و به شما حس پا گذاشتن در یک آکواریوم بزرگ را می دهند. بخش میانی ایستگاه هم دارای یک گالری هنری است که دائماً میزبان رویدادهای مختلف فرهنگی است. با وجود مدرن بودن، این ایستگاه اولین ایستگاهی است که از آن به عنوان ایستگاه مترو هنری یاد شده است.
ویژگی های مهم ایستگاه مترو تولدو:
- خروجی های مزین به موزائیک کاری و ریزه کاری های دیدنی
- نورپردازی تماشایی برای استفاده بهینه از تزئینات
- گالری هنری در بخش میانی ایستگاه
2. ایستگاه مترو کومسومولسکایا – روسیه
ایستگاه کومسومولسکایا در شهر مسکو قرار دارد و یکی از شاخص ترین ایستگاه های سیستم متروی پایتخت روسیه به حساب می آید. این ایستگاه مستقیماً زیر شلوغ ترین میدان مسکو یعنی میدان کومسومولسکایا قرار گرفته است و در سال 1952 میلادی افتتاح شده است. در این محل می توانید اثر دست معمار معروف روسی، الکسی شچوزف را مشاهده کنید که از سبک معماری باروک برای طراحی این ایستگاه استفاده کرده است.
نقاشی ها و موزائیک های متعددی در ساخت این ایستگاه استفاده شده اند که رویدادهای مختلف تاریخ روسیه را به تصویر می کشند، به خصوص نبردهای جنگ جهانی دوم با آلمان نازی نقش پررنگی در این طرح ها دارند. جدا از این نقاشی ها، این ایستگاه دارای 68 ستون مرمری و یک سقف طاقی زرد رنگ است که همگی حاصل الهام گرفتن شچوزف از کلیسای سنت سوفیا در اکراین بوده اند. اگر به معماری روسیه علاقه دارید، بدون شک از تماشای این ایستگاه لذت وافری خواهید برد.
نکات مهم ایستگاه کومسومولسکایا:
- موزائیک ها و طرح هایی که تاریخ روسیه را به تصویر می کشند
- سبک معماری باروک
- ستون های مرمری
- سقف طاقی زرد رنگ
3. ایستگاه مترو مرکزی استکهلم – سوئد
ایستگاه مرکزی استکهلم که به نام ایستگاه تی – سنترالن هم شناخته می شود، بزرگترین و شلوغ ترین ایستگاه متروی پایتخت سوئد است. در این ایستگاه هر سه خط متروی این شهر با هم تقاطع دارند و تاریخ افتتاح آن به نوامبر 1957 میلادی برمیگردد. از آن زمان این محل چندین بار بازسازی شده است و به مرور معماری آن به شکل کنونی درآمده است.
دسترسی به هر خط در این ایستگاه با پله های برقی مجزا فراهم شده است و هر کدام از آنها دارای تزئینات خاص خود هستند. یادبودهای سرامیکی، آثار هنری متعدد و معماری الهام گرفته از ظاهر غارهای زیرزمینی را به کرات در این محل مشاهده خواهید کرد. امضای معماری این ایستگاه بدون شک ورودی آن به سمت خط آبی است، جایی که دیواره ها و سقف سنگی با نقش ها و گرافیتی های آبی رنگ پوشانده شده اند و حس آرامش خاصی را در مسافران به وجود می آورند.
ویژگی های ایستگاه مرکزی استکهلم:
- معماری الهام گرفته از غارهای زیرزمینی
- نقش ها و گرافیتی های آبی رنگ
- یادبودهای سرامیکی
4. ایستگاه مترو آلیشر ناوُی – ازبکستان
ایستگاه آلیشر ناوُی در خط متروی تاشکند، پایتخت ازبکستان قرار گرفته است و اغلب به عنوان یکی از خوش ساخت ترین و شکیل ترین ایستگاه های جهان محسوب می شود. این ایستگاه که کار خود را در سال 1984 میلادی آغاز کرده است، نام خود را از یکی از شاعران قرن نهم هجری در ازبکستان به نام علی شیر نوایی گرفته است که در زبان جغتایی به شکل آلیشر ناوی درآمده است.
این ایستگاه معماری خود را از مساجد اسلامی الهام گرفته است و در گوشه و کنار آن می توانید کاشی کاری ها، طاق ها و گنبدهایی را مشاهده کنید که همزمان عناصر معماری اسلامی و معماری آسیای میانه را به نمایش می گذارند. نورپردازی سقفی و پرهیز از افزودن دکوراسیون مدرن بر روی این معماری هم کمک کرده است تا با یک ایستگاه مترو هنری و جذاب روبرو باشیم که تماشای آن به هر فرد هنردوستی پیشنهاد می شود.
ویژگی های ایستگاه آلیشر ناوی:
- معماری مرکب از سبک اسلامی و آسیای میانه
- کاشی کاری های تماشایی
- طاق هایی که با نورپردازی سقفی آراسته شده اند
5. ایستگاه مترو بلوار فارموسا – تایوان
ایستگاه بلوار فارموسا در شهر کائوسیونگ تایوان قرار دارد و نام خود را از یکی از پروژه های بزرگ این شهر گرفته است. این ایستگاه بزرگ که در سه طبقه ساخته شده و دارای 11 خروجی مجزا است، یکی از بزرگترین سازه های عمومی تایوان به حساب می آید. عمده شهرت آن را باید به خاطر «گنبد نور» دانست، بزرگترین سازه شیشه ای جهان که توسط هنرمند ایتالیایی نارسیسوس کواگلیاتا طراحی شده است. این گنبد 30 متر قطر دارد و از 4500 پنل شیشه ای ساخته شده است که مجموعه ای از تصاویر و رنگبندی های تماشایی را شامل می شوند.
در میان 11 خروجی این محل، 4 خروجی هم به طور کامل با شیشه ساخته شده اند که طراح آنها معمار مشهور ژاپنی شین تاکاماتسو بوده است. به جرئت می توان ایستگاه بلوار فارموسا را کار مشترک بعضی از نامدارترین معماران مدرن دانست و بدون شک تماشای آن به علاقمندان به نورپردازی های نفس گیر و شگفت انگیز پیشنهاد می شود.
ویژگی های ایستگاه بلوار فارموسا:
- گنبد نور، بزرگترین سازه شیشه ای جهان
- چهار ورودی شیشه ای ساخته شده توسط معماران نامدار
جمع‌بندی؛ وقتی زیر زمین شگفت‌زده‌ات می‌کند
چه کسی فکرش را می‌کرد دل‌فریب‌ترین شگفتی‌های معماری و طراحی، نه بر فراز آسمان‌خراش‌ها، که در دل زمین و اعماق شهرها پنهان شده باشند؟ ایستگاه‌های مترویی که دیدیم، فقط محلی برای سوار شدن قطار نبودند؛ هرکدام تکه‌ای از روح شهر، فرهنگ مردم و خیال طراحانی بودند که تونل‌ها را به گالری تبدیل کردند. از شکوه طلایی در مسکو تا مینیمالیسم مدرن در استکهلم، این سفر زیرزمینی ثابت کرد که زیبایی، گاهی در تاریکی می‌درخشد.
حالا که به ایستگاه پایانی رسیدیم، شاید وقتش باشد مسیرهای روزمره‌مان را هم با نگاهی تازه ببینیم. چه می‌دانی؟ شاید درست زیر پایت، یک اثر هنری منتظر کشف شدن باشد.
چیکا؛ راهنمای جامع سفر و گردشگری
چیکا همیشه همراه شماست تا سفرهای بکر و تجربه‌های جدیدی را در دل جاذبه‌های گردشگری ایران و جهان کشف کنید.
بسیار عالی بود خیل استفاده کردم ممنون
رضا جان سلام. از لطف شما سپاسگزاریم.