نقد و بررسی کتاب سیذارتا اثر هرمان هسه

سیذارتا (Siddhartha) یعنی کسی که به هدف خود رسیده است. اثری جاودانه از « هرمان هسه » داستانی از تحول معنوی و سلوک عرفانی برهمنی هندی است. داستانی که در دوران هند باستان و هم‌زمان با بودا اتفاق می‌افتد.

الف- سیذارتا (سیدارتها)

داستان مربوط به پسر برهمنی است که از درس‌های پدر و فرهیختگان، روحش اقناع نمی‌شود و آرامش لازم را به دست نمی‌آورد. او همواره برای یافتن خویشتنِ خویش تلاش می‌کند. سیذارتا که پدرش از پیشوایان مذهب برهمایی است، همواره سعی نموده تا راه پدر را در پیش بگیرد و تعلیمات مذهبی را فراگیرد.

او دوستی به نام «گوویندا» دارد که با هم رشد می‌کنند، آنها در ناز و نعمت بزرگ شده‌ و از سختی‌های زندگی چیزی نمی‌دانند و همه چیز برایشان مهیاست. سیذارتا پسری دوست داشتنی است که مورد ستایش دیگران است. مردم اعتقاد دارند سیذارتا در آینده یکی از بزرگان برهمایی خواهد بود. غافل از این که سیذارتا اعتقادی به این موضوع نداشت و علاقه‌ای برای رسیدن به آن مقام در خود نمی‌دید.

          – منزل اول:

قهرمان داستان احساس می‌کرد که شادی‌ها و زیبایی‌های اطرافش ابدی نیستند و همه آن‌ها از بین خواهند رفت و به همین دلیل او را به آرامش و حکمت مورد انتظارش نخواهند رساند. روزی با گوویندا حرف دلش را در میان می‌گذارد و از رفتن سخن می‌گوید، راهی تازه برای دست یابی به کمال، شاید از طریق «شِمنان» (مرتاضان). پس با گوویندا راهی دیار شمنان می‌شوند تا دریابند که آنان چه چیز برای آموزش دارند و به دنیا چگونه می‌نگرند.

– منزل دوم:

تصمیم سخت و پیوستن به شمنان آغاز داستان است و پس از مدتی در بین آنان نیز راه کمال و آرامش را نمی یابد و تصمیم می‌گیرد تا آنان را ترک کند. او تصمیم می‌گیرد به محل اقامت بودا برود و شاگرد او شود.

درس‌های بودا هم او را ارضا نمی‌کند. به بودا می‌گوید که حرف‌هایش را شنیده و به مقصود او که رهایی از رنج است، پی‌برده و می‌داند که بودا به بالاترین مقصود رسیده است. اما این مقام با جستجوی خود بودا حاصل شده و نه از راه درس گرفتن از دیگران. پس سیذارتا آنجا را هم ترک می‌کند و بدون گوویندا که در آنجا قصد ماندن دارد به راه خویش ادامه می‌دهد.